Nghề BA ngày càng hot, nhưng lầm tưởng BA chỉ dành cho dân IT vẫn còn đó. Liệu người “ngoại đạo” có thể thành công? Câu trả lời là “Có!”, và Đạt – sinh viên Ngoại thương, nay là Product Analyst tại GHTK – chính là minh chứng. Hành trình học BA từ con số 0 của anh truyền cảm hứng và bài học cho người mới.
“Bén duyên” với nghề BA: Khi “pain point” trở thành đam mê
Con đường đến với nghề BA của Đạt không phải là một sự sắp đặt từ trước. “Khoảng năm 2022-2023, mình thấy nghề BA nổi lên khá mạnh mẽ,” Đạt chia sẻ. Chính những cuộc thi giải business case ở trường đại học đã thắp lên trong Đạt niềm yêu thích đặc biệt với việc tìm hiểu và giải quyết các “pain point” (điểm đau) của người dùng.
“Mình nhận ra bản chất của nghề BA cũng chính là đi tìm và giải quyết những ‘pain point’. Điều này thực sự thôi thúc mình quyết tâm theo đuổi,” Đạt nhớ lại.
Xây dựng nền tảng vững chắc: Đạt đã chuẩn bị gì để học BA từ con số 0?
Biết mình muốn gì là một chuyện, bắt tay vào hành động lại là một hành trình khác. Để học BA từ con số 0, Đạt đã chủ động tìm tòi, hỏi han kinh nghiệm từ những người đi trước.
Từ mớ thông tin rời rạc đến hệ thống kiến thức bài bản
“Ban đầu, thông tin về cách học BA khá nhiều và rời rạc, mình không biết bắt đầu từ đâu,” Đạt thừa nhận.
May mắn thay, Đạt biết đến và quyết định tham gia khóa học của Learn BA with Sia. Đây chính là bước ngoặt giúp Đạt hệ thống hóa lại toàn bộ kiến thức cần thiết.
Tại đây, Đạt được trang bị kiến thức tổng quan về nghề, phương pháp luận, công cụ quản lý dự án và các kỹ năng cốt lõi như phân tích yêu cầu, viết tài liệu. Đồng thời, Đạt cũng rèn luyện kỹ năng mềm như giao tiếp, đàm phán và ra quyết định hiệu quả.
“Mình luôn tâm niệm tầm quan trọng của việc vừa học lý thuyết vừa phải thực hành,” Đạt nhấn mạnh.
Mở rộng vòng tay kết nối: Sức mạnh của cộng đồng và mentor
Ngoài chuyên môn, Đạt còn chủ động học hỏi từ cộng đồng BA trên Facebook và may mắn có được sự hướng dẫn từ mentor, cùng sự hỗ trợ của bạn bè, đồng nghiệp trong ngành.
“Mình chủ động networking, đặc biệt là trên LinkedIn và qua các hoạt động ngoại khóa như Hội sinh viên. Những mối quan hệ này thực sự quý giá,” Đạt chia sẻ.
Đối mặt thử thách: Hành trình từ “bị ghost” đến vị trí BA đầu tiên
Con đường chinh phục vị trí BA đầu tiên của Đạt không hề trải hoa hồng. Trong quá trình ứng tuyển, Đạt đã gặp không ít khó khăn, bị từ chối và thậm chí là ‘ghost’ nhiều lần. Đạt hiểu rằng điều này là dễ hiểu với một người mới, chưa có nhiều kinh nghiệm thực chiến.
Tư duy BA trong tìm việc: Phân tích thất bại để cải thiện
Thay vì chán nản, Đạt đã áp dụng chính tư duy của một BA để “bắt bệnh” cho quá trình ứng tuyển của mình. Đạt tự hỏi: “Mình sai ở đâu? Mình thiếu gì? Mình có thể cải thiện thế nào?”
Không bỏ cuộc, Đạt kiên định hoàn thiện mình: trau dồi kỹ năng, tự rèn luyện phỏng vấn, chỉnh sửa CV/portfolio theo góp ý, và thực hành với mentor. Chính sự bền bỉ này đã mang lại vị trí thực tập BA đầu tiên cho anh tại một công ty outsourcing.
Những khoảnh khắc muốn bỏ cuộc và sức mạnh của sự “lì lợm”
Có lúc Đạt rất muốn bỏ cuộc nhưng nhờ sự động viên từ bạn bè, mentor và một chút “lì” của bản thân, mong muốn chứng minh mình có thể làm được đã giữ Đạt tiếp tục tiến về phía trước.
Đạt không tránh khỏi cảm giác “ngợp” khi tiếp xúc công cụ chuyên ngành. Chúng rất khác kiến thức đại học. Sự bỡ ngỡ, không biết bắt đầu từ đâu là một trăn trở lớn. Đây là thử thách Đạt cần phải vượt qua.
Dấn thân vào “biển lớn”: Dự án AI đầu tay và những bài học “xương máu”
Dự án này đòi hỏi sự linh hoạt thay vì áp dụng máy móc các công cụ và template truyền thống.
Thử thách không dừng lại ở đó. Đạt phải tự tìm hiểu một lĩnh vực (domain) khá mới, đặc biệt là về tài chính. Là người mới ở công ty, việc bắt nhịp với phong cách và nhịp độ làm việc của mọi người cũng là một rào cản.
Từ dự án đầu tiên và những thách thức ban đầu, Đạt đã rút ra những bài học “xương máu”:
- Hãy luôn luôn học hỏi không ngừng.
- Luôn chuẩn bị tinh thần cho những điều bất ngờ, không lường trước.
- Đừng bao giờ tự mãn rằng mình đã hiểu và thông thạo một điều gì đó. Hãy luôn giữ tâm thế học hỏi, trau dồi kiến thức và kỹ năng.
Hiện tại và tương lai: Vững vàng với vai trò Product BA tại Giao Hàng Tiết Kiệm
Từ tháng 1/2025, Đạt chính thức là Business Analyst full-time tại GHTK. Theo Đạt, vị trí này là sự kết hợp giữa PO và BA. Công việc bao gồm khơi gợi yêu cầu, phân tích, đề xuất giải pháp, viết tài liệu, vẽ wireframe và phát triển tư duy sản phẩm.
Lời khuyên chân thành từ Đạt dành cho những người muốn học BA từ con số 0
Từ kinh nghiệm của mình, Đạt có lời khuyên tâm huyết. Những điều này dành cho các bạn trẻ, đặc biệt là sinh viên muốn vào ngành BA
Chuẩn bị “hai hành trang” quan trọng:
- Kiến thức về bản thân: Hiểu rõ điểm mạnh, điểm yếu, sở thích của mình là gì.
- Trải nghiệm: Đừng ngại dấn thân, trực tiếp làm để hiểu rõ hơn về công việc và về chính mình. “Đừng lo sợ chọn sai hay chưa có định hướng, hãy sợ rằng mình chưa có đủ trải nghiệm.”
Đối mặt với lo lắng: “Nếu bạn đang lo lắng, hãy cứ lo lắng,” Đạt nói. “Đôi khi đó chính là động lực để bạn cố gắng hơn. Tuy nhiên, đừng ép bản thân quá sức và nên tìm người chia sẻ.”
Khi gặp khó khăn, Đạt có một thần chú: “Không phải do mình kém, mà là do mình chưa phù hợp với điều đấy ở thời điểm hiện tại.”
Con đường BA không trải hoa hồng, nhưng hoàn toàn có thể chinh phục!
Hành trình học BA từ con số 0 của Đạt cho thấy một điều rõ ràng.Đam mê, sự chuẩn bị, tinh thần học hỏi và ý chí kiên định mới là yếu tố quyết định. Xuất phát điểm không phải là tất cả.Con đường BA chuyên nghiệp có thể gian nan. Tuy nhiên, với tư duy tích cực và nỗ lực không ngừng, thành công luôn chờ đón người dám thử sức. Điều này đúng ngay cả khi bạn là “dân ngoại đạo”
Bạn đã sẵn sàng trở thành BA chưa? Hãy nhấn nút nhận ebook và tư vấn miễn phí 1-1 từ đội ngũ chuyên nghiệp của LearnBAwithSia nhé.
